Ανδρέας Δημητρίου

Από Metapedia
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Ο Ανδρέας Δημητρίου, Έλληνας εθνικιστής με Κυπριακή καταγωγή, μέλος και αγωνιστής της Ε.Ο.Κ.Α.-Εθνική Οργάνωσις Κυπρίων Αγωνιστών που πήρε μέρος στον Κυπριακό αγώνα κατά την περίοδο της Αγγλικής αποικιοκρατίας για Ένωση με την Ελλάδα, γεννήθηκε στις 18 Σεπτεμβρίου 1934 στο χωριό Άγιος Μάμας, της επαρχίας Λεμεσού και απαγχονίστηκε από τις Αγγλικές δυνάμεις κατοχής της Κύπρου στις 10 Μαΐου 1956, στις Κεντρικές φυλακές Λευκωσίας, μαζί με τον συναγωνιστή του Μιχαήλ Καραολή. Τάφηκε στον περίβολο των Κεντρικών φυλακών, στο χώρο που αποκαλείται Φυλακισμένα μνήματα, στον ίδιο τάφο με το συναγωνιστή του Στυλιανό Λένα.

Ανδρέας Δημητρίου

Βιογραφία

Γονείς του ήταν ο Δημήτρης και η Ευδοκία Βασιλείου, κι είχε τέσσερα αδέρφια, το Σάββα και την Ελένη καθώς και τις ετεροθαλείς αδελφές Αγγέλα και Σούλα. Αποφοίτησε από το δημοτικό σχολείο του Αγίου Μάμαντος και φοίτησε για τρία χρόνια στο Νυκτερινό Γυμνάσιο Αμμοχώστου. Στη συνέχεια εργάστηκε σε κατάστημα εκρηκτικών υλών και κυνηγετικών ειδών και αργότερα στον αγγλικό στρατό, ενώ υπήρξε Γραμματέας της Συντεχνίας των Αχθοφόρων της ΣΕΚ στην Αμμόχωστο.

Η Δράση στην ΕΟΚΑ

Έγινε μέλος της Ε.Ο.Κ.Α. πολύ πριν την 1η Απριλίου 1955 και έδρασε με τις ομάδες Αμμοχώστου, επεκτείνοντας τη συμμετοχή του και στο εκτελεστικό. Επιστέγασμα της δράσης του ήταν η αρπαγή των όπλων μέσα από τις στρατιωτικές αποθήκες του λιμανιού της Αμμοχώστου, στις αρχές Δεκεμβρίου 1955, αμέσως μετά την εκφόρτωσή τους και προτού μεταφερθούν για αποθήκευση. Τα όπλα αυτά προωθήθηκαν σε ανταρτικές ομάδες, που μέχρι τότε ήταν εφοδιασμένες σχεδόν μόνο με κυνηγετικά, ενώ ο Γεώργιος Γρίβας-Διγενής εξέφρασε την πλήρη ικανοποίησή του για τη δράση του αυτή. Μετά από απόπειρά του να εκτελέσει τον Άγγλο πράκτορα Τέυλορ, τον οποίο και τραυμάτισε, ο Ανδρέας βρέθηκε αντιμέτωπος με ένοπλους στρατιώτες που φρουρούσαν τον πράκτορα και πρόταξε εναντίον τους το όπλο του, το οποίο έπαθε εμπλοκή και οι στρατιώτες τον συνέλαβαν, αφού προηγουμένως τον πλήγωσαν.

Έφεση & Αίτηση χάριτος

Στις 14 Νοεμ­βρίου 1955 το ανώτατο δικαστήριο της Κύπρου κατακύρωσε την ποινή του, ενώ ο Καραολής προ­σέφυγε στην Επιτροπή Δικαιοσύνης του Βρετα­νικού Συμβουλίου του Κράτους, ενώ οι δικηγόροι του, μετά τη δική του άρνηση, αιτήθηκαν απονομή χάριτος από τη βασίλισσα Ελισάβετ Β'. Η έφεση του εξετάστηκε από το Συμβούλιο του Στέμματος τον Απρίλιο του 1956, και απορρίφθηκε, ενώ την ίδια τύχη είχε και η αίτηση προς τον Κυβερνήτη της Κύπρου για την απονομή χάρης. Μάταια απέβη και η κίνηση τριάντα Άγγλων βουλευτών του Εργατικού Κόμματος, μεταξύ τους πρώην υπουργοί, οι οποίοι σε τηλεγράφημα τους από τη Βουλή των Κοινοτήτων προς τον Κυβερνήτη της Κύπρου Στρατάρχη Sir Τζων Χάρντιγκ, [Sir John Allan Francis Harding, 1st Baron Harding of Petherton], ο οποίος στις 25 Σεπτεμβρίου 1955 διορίσθηκε από την Βρεταννική Κυβέρνηση ως Κυβερνήτης τής Κύπρου, έγραφαν,«..Προτρέπομεν όπως ανασταλεί εκτέλεσις Καραολή και Δημητρίου προς πρόληψη μεγαλυτέρας πικρίας...». Στις 8 Μαΐου 1956, το Εκτελεστικό Συμβούλιο της Κύ­πρου, το οποίο περι­λάμβανε τέσσερις Βρετανούς και έναν Τουρκοκύπριο, τάχθηκε οριστικά υπέρ της εκτελέσεως του.

Το τέλος του

Οι Βρετανοί διπλωμάτες στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη δέχτηκαν απειλές για τη ζωή τους, ενώ ο Έλληνας Υπουργός Εξωτερικών Σπυρίδων Θεοτόκης, πρωθυπουργός ήταν ο Κωνσταντίνος Καραμανλής, απευθύνθηκε προς τον Αμερικανό ομόλογό του Τζον Φόστερ Ντάλλες, ζητώντας τη μεσολάβηση του στο Βρετανό υπουργό Εξωτερι­κών, Σέλγουιντ Λόιντ, χωρίς ωστό­σο να μεταπεισθεί η βρετανική πλευρά.

Απαγχονίστηκε [1] τις πρώτες πρωινές ώρες της 10ης Μαΐου 1956, όπως ανακοίνωσε το Ελληνικό ραδιόφωνο, μαζί με τον αγωνιστή της Ε.Ο.Κ.Α., Μιχαήλ Καραολή λέγοντας, «..Το μόνο που λυπούμαι είναι που δεν θα προλάβω να δω την Κύπρο μας ελεύθερη..», ήταν τα τελευταία του λόγια προς τη μάνα του, λίγες ώρες πριν από τον απαγχονισμό του, ενώ η μητέρα του απάντησε, «..Στο καλό, γιε μου και να έχεις θάρρος ως το τέλος». Οι Αγγλικές δυνάμεις κατοχής απαγόρευσαν στην οικογένειά του να παραλάβει τη σορό του και προχώρησαν στην ταφή του στον περιφραγμένο χώρο εντός των Κεντρικών φυλακών, στο Block 8, στα Φυλακισμένα μνήματα. Επετράπη μόνο σε έναν Ορθόδοξο ιερέα να τελέσει τη νεκρώσιμη ακολουθία, όμως βρισκόταν έξω από την κλειστή είσοδο του μικρού «κοιμητηρίου».

Μνήμη Ανδρέα Δημητρίου

Στην Κύπρο διοργανώθηκαν μεγάλης κλίμακας διαδηλώσεις από τους μαθητές, οι οποίοι ακολουθούσαν οδηγίες της ΕΟΚΑ, ενώ το αποι­κιακό καθεστώς αντέδρα­σε εφαρμόζοντας το μέτρο διακοπής της λειτουργίας των σχολείων ή περιορισμού της κρατικής χρηματοδότησής τους, ενώ η ΕΟΚΑ προχώρησε στην εκτέλεση [2] δυο Άγγλων ομήρων, των Γκόρντον Χιλ και Ρόναλντ Σίλτον, που είχαν απαχθεί και προορίζονταν για την ανταλλαγή του μαζί με τον Μιχαλάκη Καραολή, ενώ σχεδιάστηκε επίθεση στον αστυνομικό σταθμό Παλαιχωρίου η οποία ματαιώθηκε. Στις 9 Μαΐου 1956 στην Αθήνα, την προηγούμενη ημέρα του απαγχονισμού του, πέντε πατριώτες πολίτες, μεταξύ τους ο Φραγκίσκος Νικολάου από τον Πειραιά, ο Ευάγγελος Γεροντής από τον Αγιο Νικόλαο Λασιθίου, ο Ιωάννης Κωνσταντόπουλος από το Ράδο Τρίπολης, καθώς και ο αστυνομικός Κωνσταντίνος Γιαννακούρης από το Ευπάλιο Δωρίδος, έχασαν τη ζωή τους και 193 τραυματίστηκαν [3], σε βίαιες και αιματηρές συγκρούσεις δυνάμεων της Ελληνικής αστυνομίας και Εθνικιστών διαδηλωτών, που ζητούσαν την Ένωση της Κύπρου με την Ελλάδα, σε μια πρωτοφανούς εντάσεως διαδήλωση. Τιμώντας τη μνήμη του, ο Δήμος Αθηναίων μετονόμασε την οδό Λουκιανού, όπου βρίσκεται η Αγγλική Πρεσβεία σε «οδό Μιχαήλ Καραολή & Ανδρέα Δημητρίου», ενώ και ο Δήμος Πειραιά μετονόμασε την οδό Ναυάρχου Μπητ. Στο Δήμο Καισαριανής ένας δρόμος έχει το όνομα του. Παράλληλα, η Γενική Συνομοσπονδία Εργατών Ελλάδος, [Γ.Σ.Ε.Ε.], αποφάσισε να παραχωρήσει συντάξεις εφ' όρου ζωής στις μητέρες τους.

Αντικείμενα μνήμης

Στις 12 Μαΐου 2015, καταχωρήθηκε δημοσίευμα στη βρετανική εφημερίδα «Daily Mail», ότι δημοπρατήθηκαν αντικείμενα του Harry Allen, ο οποίος ήταν ο δήμιος των απαγχονισθέντων ηρώων της Κύπρου. Ελληνοκύπριοι που κατοικούν στην Αγγλία επικοινώνησαν με τον Οίκο Δημοπρασίας για να τα αγοράσουν, ωστόσο τα αντικείμενα είχαν πωληθεί σε Βρετανό, ο οποίος ύστερα από επικοινωνία μαζί τους, δέχθηκε να τους τα μεταπωλήσει αντί 1.100 στερλινών. Στα αντικείμενα, που αποτελούν τεκμήρια και πειστήρια της αποικιοκρατικής θηριωδίας, περιλαμβάνεται ένας κατάλογος τριών σελίδων με λεπτομερή στοιχεία των εννέα απαγχονισθέντων της ΕΟΚΑ, όπως ημερομηνία γεννήσεως, ημερομηνία απαγχονισμού και πόσα δευτερόλεπτα πέρασαν μέχρι να αφήσει την τελευταία του πνοή ο καθένας, ένα ρόπαλο, προσωπικές φωτογραφίες του δημίου, ένα παραδοσιακό νεροκόλοκο με σκαλισμένη την επιγραφή «Εσκαλίσθη εις τας Κεντρικάς Φυλακάς στις 12 Σεπτεμβρίου του 1958», ένα ρολόι «Ωμέγα», δύο επάργυρα ποτήρια, με επιγραφές αφιερώματα προς τον Harry Allen από φίλους του, καθώς και δύο βιβλία για τη ζωή του, το ένα με τίτλο «Ο τελευταίος δήμιος της Βρετανίας» που εξέδωσε το Μουσείο των Φυλακών. Στο άλμπουμ με τις φωτογραφίες και τα στοιχεία των απαγχονισθέντων υπάρχει μια έγχρωμη σελίδα με τον κατάλογο τους, πλαισιωμένη με φωτογραφίες τους και μια γνωστή δήλωση από τον καθένα.

Τα αντικείμενα παραδόθηκαν στον Πρόεδρο της Κυπριακής Βουλής Γιαννάκη Ομήρου από αντιπροσωπεία αποδήμων Κυπρίων της Μεγάλης Βρετανίας, με επικεφαλής τη Φανούλα Αργυρού. Σύμφωνα με την ανακοίνωση που εκδόθηκε, τα τεκμήρια δόθηκαν στο Μουσείο Αγώνος, «…για να εκτίθενται ως αιώνιο όνειδος της απεχθούς διαγωγής των αποικιοκρατών και για να αποτελούν διαχρονικό, αποκρουστικό δείγμα των μεθόδων της καταπίεσης, της ανελευθερίας και του ολοκληρωτισμού….». Στο διάστημα από τις 10 Αυγούστου 1955 μέχρι τις 23 Ιουλίου 1957 είχαν ανασταλεί όλες οι εκτελέσεις στη Βρετανία.

Στο βιβλίο «Ο τελευταίος δήμιος της Βρετανίας» δημοσιεύεται μια επιστολή του Υπουργείου Αποικιών της 31ης Δεκεμβρίου 1957 με την οποία καλείτο ο Harry Allen να αναλάβει καθήκοντα εκτελεστή στην Κύπρο, όμως ως την ημερομηνία αυτή είχαν εκτελεστεί όλοι οι απαγχονισμοί στην Κύπρο. Η επιστολή του Υπουργού Αποικιών φέρει σκόπιμα προχωρημένη ημερομηνία για να καλυφθεί ο Harry Allen και για να μη μπορούν να εγείρουν κατηγορίες δικηγόροι και συγγενείς των απαγχονισθέντων εναντίον της Αγγλικής Κυβερνήσεως και της Αγγλικής διοικήσεως στην Κύπρο, καθώς στην Βρετανία δεν πραγματοποιούνταν εκτελέσεις. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του βρετανικού μουσείου φυλακών, ο Harry Allen πραγματοποίησε 29 εκτελέσεις, μεταξύ τους δεν περιλαμβάνονται οι 9 ήρωες της ΕΟΚΑ, και βοήθησε σε άλλες 53.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

Διαβάστε τα λήμματα

Παραπομπές

  1. Η Κύπρος πενθεί δια τους φόνους των δύο ηρώων της Εφημερίδα «Ελευθερία», 11 Μαΐου 1956, σελίδα 1
  2. Η ΕΟΚΑ απηγχόνισε δύο Άγγλους δεκανείς Εφημερίδα «Ελευθερία», 12 Μαΐου 1956, σελίδα 1
  3. Έξι νεκροί και 193 τραυματίαι τα θύματα χθές Εφημερίδα «Ελευθερία», 10 Μαΐου 1956, σελίδα 1