Σοφία Βέμπο

Από Metapedia
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Η Σοφία Βέμπο, καλλιτεχνικό ψευδώνυμο της Σοφίας Μπέμπο, Ελληνίδα ερμηνεύτρια και ηθοποιός που χαρακτηρίστηκε «Τραγουδίστρια της Νίκης» εξαιτίας των εθνικών τραγουδιών που ερμήνευσε κατά τη διάρκεια του Ελληνοϊταλικού πολέμου του 1940, γεννήθηκε στις 10 Φεβρουαρίου 1910 στην Καλλίπολη της Ανατολικής Θράκης και πέθανε [1] από εγκεφαλικό επεισόδιο το ξημέρωμα της 11ης Μαρτίου 1978, στο σπίτι της στη συμβολή των οδών Στουρνάρα & Πατησίων, στην Αθήνα. Η κηδεία της έγινε από το ναό του Α΄νεκροταφείου Αθηνών, όπου τάφηκε.

Ήταν παντρεμένη από το 1957 με τον στιχουργό και θεατρικό συγγραφέα Μίμη Τραϊφόρο, με τον οποίο διατηρούσε πολύχρονη ερωτική σχέση και απέκτησαν μια κόρη τη Χάιδω [2].

Σοφία Βέμπο

Βιογραφία

Πατέρας της ήταν ο Αθανάσιος Μπέμπος, καπνεργάτης που κατάγονταν από την Τσαριτσάνη της Λαρίσης, και είχε εγκατασταθεί στην Ανατολική Θράκη σε αναζήτηση εργασίας. Το 1912 η οικογένειά της εγκαταστάθηκε στη Κωνσταντινούπολη, όπου γεννήθηκε ο αδελφός της Γεώργιος, γνωστός ως Τζώρτζης, η αδελφή της Αλίκη και ο μικρότερος αδελφός της Ανδρέας. Το 1914 με την υπογραφή της ελληνοτουρκικής συμφωνίας ανταλλαγής πληθυσμών που υπέγραψε από την Ελληνική πλευρά η κυβέρνηση Ελευθερίου Βενιζέλου, εγκατέλειψαν την Κωνσταντινούπολη, επέστρεψαν αρχικά στη Τσαριτσάνη και αργότερα εγκαταστάθηκαν μόνιμα στο Βόλο. Εκεί, μετά τις εγκύκλιες σπουδές της, η Έφη όπως την αποκαλούσαν, ξεκίνησε να εργάζεται ως ταμίας στο κατάστημα «Φλωρία» του Βόλου, για να συνεισφέρει στα οικονομικά της οικογένειάς της, ενώ καθώς της άρεσε η μουσική, αγόρασε κιθάρα και άρχισε να εξασκείται, με τη βοήθεια της φίλης της Μαρίτσας Χασάπη.

Το Φθινόπωρο του 1933 ταξίδευε από το Βόλο στη Θεσσαλονίκη, όπου κατοικούσε ο αδελφός της, με το πλοίο «Κεφαλληνία». Στη διάρκεια του ταξιδιού την άκουσε να τραγουδά ο Κωνσταντίνος Τσίμπας, καλλιτεχνικός ιμπρεσάριος που αργότερα αποδείχθηκε πράκτορας των Γερμανών, και με δική του πρόταση τον Οκτώβριο του 1933 ξεκίνησε εμφανίσεις στο καφενείο «Αστόρια Β΄», στην παραλία της Θεσσαλονίκης. Μια εβδομάδα αργότερα δέχθηκε πρόταση να εμφανιστεί στο θέατρο «Κεντρικόν» του Φώτη Σαμαρτζή που βρίσκονταν στην πλατεία Κολοκοτρώνη στην Αθήνα, όπου εμφανίστηκε για πρώτη φορά στις 25 Οκτωβρίου 1933, στο ρόλο της «τσιγγάνας Έφης Μπέμπο», στην επιθεώρηση «Παπαγάλος 33» ως μέλος του θιάσου Φώτη Σαμαρτζή–Τάκη Μηλιάδη, στον οποίο συμμετείχαν επίσης οι Ορέστης Μακρής, Μαρίκα Νέζερ και Φώτης Αργυρόπουλος. Η ίδια έδωσε την ενέπνευσε τη συνθέτρια Λόλα Βώτη να της γράψει «τσιγγάνικα» τραγούδια ώστε η διαφορετικότητά της να πάρει εξωτικό χαρακτηρισμό. Ερμήνευσε το τραγούδι «Μια γυναίκα πέρασε» και η ανταπόκριση του κοινού ήταν τεράστια, ώστε χρειάστηκε να επαναλάβει τέσσερις φορές την απόδοση του τραγουδιού. Την ίδια περίοδο υπέγραψε συμβόλαιο που πρόβλεπε αμοιβή 10.000 δραχμών το μήνα, ενώ ο Πολ Νορ της έδωσε το ψευδώνυμο «Σοφία Βέμπο», αντί Έφη Μπέμπο.

Την εποχή της κηρύξεως του Β΄Παγκοσμίου πολέμου, πρόσφερε 2.000 χρυσές λίρες στο Ελληνικό Ναυτικό για τις εξοπλιστικές του ανάγκες, ενώ με την είσοδο των ναζιστικών στρατευμάτων στην Αθήνα διέφυγε στη Μέση Ανατολή όπου συνέχισε να τραγουδά για τα ελληνικά και συμμαχικά στρατεύματα. Το 1949 απέκτησε το «Θέατρον Βέμπο», στο Μεταξουργείο και το 1956, μαζί με τους Βασίλη Λογοθετίδη, Κώστα Μουσούρη και Δημήτρη Μυράτ, βραβεύτηκαν από την Ακαδημία Αθηνών για την πρόσφορα τους στον πολιτισμό. Από τα μέσα της δεκαετίας του 1960 αραίωσε τις θεατρικές εμφανίσεις της, τις οποίες σταμάτησε στις αρχές της δεκαετίας του 1970.

Εργογραφία

Θεωρείται η πρώτη Ελληνίδα ντιζέζ, δηλαδή τραγουδίστρια με σπουδαία φωνή αλλά και με μεγάλη εκφραστικότητα, ενώ καταγράφηκε ως η «Τραγουδίστρια της Νίκης», ερμηνεύοντας το δίσκο «Τα τραγούδια του ‘40», που περιλαμβάνει τα

  • «Στης Αλβανίας τα βουνά»,
  • «Μας χωρίζει ο πόλεμος»,
  • «Στον πόλεμο βγαίνει ο Ιταλός»,
  • «Βάζει ο Ντούτσε την στολή του»,
  • «Το τραγούδι της Λευτεριάς»,
  • «Παιδιά της Ελλάδος παιδιά»,
  • «Πω Πω Τι έπαθε ο Μουσολίνι»,
  • «Τα Παιδιά μας που τ΄ αρπάξαν»,
  • «Το τραγούδι του Μωριά»,
  • «Κάνε κουράγιο Ελλάδα μου»,
  • «Αγγλοελληνική Συμμαχία»,
  • «Όχι καινούργιο πόλεμο».

Κατέκτησε την πρώτη θέση στο μουσικό θέατρο και το τραγούδι, την οποία μοιράστηκε για πολλά χρόνια με τη Δανάη Στρατηγοπούλου, και διακρίθηκε με τη συνοδεία ορχήστρας στις σκηνές θεάτρων. Μια σειρά από προσωπικά προβλήματα είχαν αντίκτυπο στην υγεία της και συντέλεσαν στη σχετικά σύντομη φθορά της φωνής της.

Μουσικές ερμηνείες

Ερμήνευσε μεταξύ άλλων και τα

  • «Αγάπη μου η ώρα φτάνει»,
  • «Άνθρωπός μου»,
  • «Απόψε σε θυμάμαι»,
  • «Ας ήταν για λίγο για λίγα λεπτά»,
  • «Άσε τον παλιόκοσμο να λέει»,
  • «Αφήστε με να πιω»,
  • «Αχ να γύριζαν τα χρόνια τα παλιά»,
  • «Βιολιστή τσιγγάνε»,
  • «Δεν είν’ αυτή ζωή δεν είναι»,
  • «Δεν έχεις τίποτα μα έχεις κάτι»,
  • «Δεν κλαίω πια»,
  • «Δεν ξέρω τι κρύβει η καρδιά σου»,
  • «Ειρήνη»,
  • «Ζεχρά»,
  • «Θα καθόμουνα πλάι σου»,
  • «Θέλω να μπορούσε να γίνει»,
  • «Καινούργια τώρα ζωή»,
  • «Καλό σου ταξίδι»,
  • «Κάποιο μυστικό»,
  • «Κάποιος κάπου κάποτε»,
  • «Κάτι με τραβά κοντά σου»,
  • «Κι αν μ’ αγαπάς μη μου το πεις»,
  • «Κλαις»,
  • «Κρασί»,
  • «Λόντρα, Παρίσι, Νιού Γιόρκ»,
  • «Μ’ αρέσει»,
  • «Μαριτάνα»,
  • «Μάρω, Μάρω»,
  • «Μη φύγης ξανά»,
  • «Μονά ζυγά»,
  • «Να γιατί ακόμα σ’ αγαπώ»,
  • «Να η Αθήνα»,
  • «Να με παίρνανε τα σύννεφα»,
  • «Να μην έφευγα ξανά»,
  • «Νάνι-νάνι»,
  • «Ο Γιάννος κι η Παγώνα»,
  • «Ομόνοια Πλάς»,
  • «Όπου κι’ αν πας θα θυμάσαι»,
  • «Όταν γυρίζουν τα χελιδόνια»,
  • «Πάντα μαζί»,
  • «Παρελθόν»,
  • «Πόσο λυπάμαι»,
  • «Ποτέ δεν θα στο πω»,
  • «Ραντεβού στην Αθήνα»,
  • «Σ’ αγαπώ γιατί είσαι ο μόνος»,
  • «Σ’ αγαπώ και μ’ αρέσει η ζωή»,
  • «Σβήσε το φως και γεμάτη γαλήνη»,
  • «Σουβενίρ ντ’ Ατέν»,
  • «Σπανιόλικο τραγούδι»,
  • «Στην ακρογιαλιά»,
  • «Στον πόλεμο βγαίνει ο Ιταλός»,
  • «Συγγνώμη σου ζητώ, συγχώρεσέ με»,
  • «Ταμπακιέρα»,
  • «Το καινούργιο φεγγάρι»,
  • «Το πρωί με ξυπνάς με φιλιά»,
  • «Το φεγγάρι είναι κόκκινο»,
  • «Φεριχά»,
  • «Χειμώνας»,
  • «Χωριάτα»,
  • «Ψεύτικα βγήκανε όσα ονειρεύτηκα».

Συνεργασίες

Συνεργάστηκε με κορυφαίους συνθέτες όπως

ο Κώστας Γιαννίδης, ο οποίος της έγραψε τα τραγούδια

  • «Αφήστε με να πιω»,
  • «Ζητώ να σε ξεχάσω»,
  • «Σ’ αγαπώ γιατί είσαι ο μόνος»,
  • «Πόσο λυπάμαι τα χρόνια που πήγαν χαμένα»,
  • «Κάποιο μυστικό»,

ο Μιχάλης Σουγιούλ, συνθέτης των

  • «Κάτι με τραβά κοντά σου»,
  • «Άσε τον παλιόκοσμο να λέει»,

και ο Ιωσήφ Ριτσιάρδης, ενώ ήταν η πρώτη που ερμήνευσε με τεράστια επιτυχία δημοτικοφανή τραγούδια, όπως

  • «Στη Λάρισα βγαίνει ο αυγερινός»,
  • «Ο Γιάννος κι η Παγώνα».

Κινηματογράφος

Ως ηθοποιός πήρε μέρος στις ταινίες

  • «η Προσφυγοπούλα» το 1938, στο ρόλο της Σοφίας Νάκου, που γύρισε με το συνθέτη Τόγκο Μιζράχι στην Αίγυπτο,
  • «Στέλλα» το 1955, στο ρόλο της Μαρίας και
  • «Στουρνάρα 288» το 1959 ως κυρία Τζένη και Σοφία Βέμπο.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

Παραπομπές