Αθανάσιος Κανακάρης

Από Metapedia
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Ο Αθανάσιος Κανακάρης, Έλληνας αγωνιστής της επαναστάσεως του 1821 και πολιτικός που διατέλεσε προεστός στο νομό Αχαΐας και Πρόεδρος του Εκτελεστικού, πρωθυπουργός, μαζί με τον Αλέξανδρο Μαυροκορδάτο, γεννήθηκε το 1760 στην Πάτρα, ασθένησε το χειμώνα του 1822 και πέθανε πάμπτωχος στις 14 Ιανουαρίου 1823, στην περιοχή Καστρί Ερμιόνης του νομού Αργολίδας. Ενταφιάστηκε στον ναό των Ταξιαρχών, όπου έκτοτε παρέμεινε η σορός του.

Ήταν παντρεμένος με την Παρασκευή Κωστάκη, κόρη οικογένειας γαιοκτημόνων και εμπόρων, και είχαν αποκτήσει δύο παιδιά, τον μετέπειτα πρωθυπουργό Μπενιζέλο Ρούφο και την Αγγελική-Αντζουλίνα Ρούφου, σύζυγο του Ιωάννη Ζαΐμη, πρώτου δήμαρχου Πατρέων, γόνου της οικογένειας Ζαΐμη.

Αθανάσιος Κανακάρης
Συνοπτικές πληροφορίες αξιώματος
- Πρόεδρος Εκτελεστικού -
Έναρξη Θητείας : 13 Ιανουαρίου 1822
Λήξη θητείας : 14 Ιανουαρίου 1823
Προκάτοχος
Διάδοχος

Βιογραφία

Ήταν γιος του καθολικού, Σικελού στην |καταγωγή και απογόνου αρχοντικής οικογένειας, Μπενιζέλου Ρούφου, και της Αγγελικής Κανακάρη, την οποία απήγαγε και παντρεύτηκε, αδερφής των πατρινών εμπόρων Ρόδη και Λουκά Κανακάρη. Περί το 1770, αφού ο αδελφός της μητέρας του Λουκάς Κανακάρης είχε φονευθεί από τους Τούρκους, υιοθετήθηκε από τον άγαμο θείο του και αδελφό της, τον Ρόδη Κανακάρη, ο οποίος τον κατέστησε το μοναδικό κληρονόμο της τεράστιας περιουσίας του. Επίσης ο θείος του συμφώνησε με την Αγγελική Κανακάρη, οι απόγονοί της να βαφτίζονται ορθόδοξοι και όσοι αποκτούν τα ονόματα Αθανάσιος, Ρόδης και Λουκάς να προσθέτουν ως δεύτερο επώνυμο το «Κανακάρης». Όταν ήταν μικρός δέχθηκε επίθεση από Οθωμανό, ο οποίος εκμεταλλευόμενος την απουσία των γονιών του επιτέθηκε και τον έσωσαν οι έμποροι Νικόλαος Σταθακόπουλος και Ζαχαρίας Θωμόπουλος.

Εμπορική δράση

Η εκπαίδευση που έλαβε ήταν ικανοποιητική καθώς παρακολούθησε μαθήματα στο σπίτι με ιδιώτες δασκάλους. Μαζί με τον αδερφό του Αγγελή, ήταν συνδρομητές σε πολλούς καταλόγους βιβλίων του εξωτερικού και από νεαρή ηλικία ασχολήθηκε με το εμπόριο σταφίδας, συνεχίζοντας την παράδοση της οικογενείας του. Στην εμπορική του δραστηριότητα συνεργάστηκε με τον συγγενή του Ανδρέα Κωστάκη και παράλληλα διατηρούσε εμπορικό γραφείο στο Λιβόρνο της Ιταλίας.

Πολιτική δράση

Το 1785 εκλέχτηκε προεστός της επαρχίας Πατρών, όπου είχε αποκτήσει τεράστια ισχύ, τόσο που ο ιστορικός Φιλήμωνας, τον κατέτασσε μεταξύ των πέντε ισχυρότερων της Πελοποννήσου. Το 1816 αρνήθηκε την εφαρμογή του νόμου που φορολογούσε την ταφή των νεκρών και φυλακίστηκε από τον τότε Πασά της Πελοποννήσου, στο σπίτι του Αναστάσιου Δεληγιάννη στην Τρίπολη. Προσποιήθηκε τον άρρωστο, αλείφοντας το σώμα του με κίτρινο χρώμα, θεωρήθηκε ετοιμοθάνατος και μεταφέρθηκε στην Πάτρα, από όπου δραπέτευσε με την βοήθεια του Παπαρρηγόπουλου, διερμηνέα του ρωσικού προξενείου. Πήγε στην Κωνσταντινούπολη, όπου πέτυχε την ανάκληση του πασά και την κατάργηση του φόρου και μέχρι το 1821, παρέμεινε ως βεκίλης, [αντιπρόσωπος], της Πελοποννήσου και μυήθηκε στην Φιλική Εταιρεία από τον Παναγιώτη Σέκερη.

Το 1821, η τουρκική εξουσία ζήτησε τη σύλληψη και τη θανάτωσή του. Μετά από αυτό κρύφθηκε, για μία ακόμη φορά, στη ρωσική πρεσβεία και αργότερα δραπέτευσε με υδραϊκό πλοίο και τον Μάϊο του 1821, έφτασε στην Πάτρα, όπου είχε ήδη εκλεγεί ως μέλος της Πελοποννησιακής Γερουσίας. Έλαβε μέρος στην επανάσταση του 1821 και στις 15 Ιουλίου, πήρε μέρος στη μάχη στο Σαραβάλι, ενώ πολέμησε επίσης στην αποτυχημένη πολιορκία της Πάτρας. Συγκρούστηκε με τον Θεόδωρο Κολοκοτρώνη, καθώς ο ίδιος υποστήριζε τον Αλέξανδρο Μαυροκορδάτο. Τον Δεκέμβριο του 1821 ορίστηκε παραστάτης της Εθνικής Βουλής, την οποία συγκροτούσαν 20 μέλη και στις 22 Ιουλίου 1822 κατέβαλε 20.000 γρόσια, υπέρ του Επαναστατικού αγώνα, ενώ στην Α΄ εθνοσυνέλευση της Ερμιόνης εκλέχτηκε αντιπρόεδρος και αναπλήρωνε τον πρόεδρο της Αλέξανδρο Μαυροκορδάτο. Τέλος αναπληρώνοντας τον Μαυροκορδάτο στη διάρκεια της εκστρατείας του, διατέλεσε πρόεδρος του Εκτελεστικού Σώματος του ελληνικού κράτους.

Το τέλος του

Ορισμένοι, μεταξύ των οποίων και ο γιατρός Χρυσοβελώνης από τη Χίο, ο οποίος δήλωσε για το θάνατο του Κανακάρη ότι «εφαρμακεύθη ο άνθρωπος», υποστήριξαν ότι δολοφονήθηκε από τον Ιωάννη Κωλέττη, που ήταν ο προσωπικός του γιατρός, με τη χορήγηση πόσιμου φαρμάκου, το οποίο περιείχε 16 κόκκους εμετικής τρυγός. Το 1823 η εθνοσυνέλευση τον ανακήρυξε «γνήσιον τέκνον της πατρίδας» και «άξιον πολίτη της ανεξαρτήτου Ελλάδος» ενώ με το νόμο αριθμός 19, όριζε τις τιμές που του έπρεπαν. Το Δημοτικό συμβούλιο του Δήμου Πατρών ζήτησε μάταια, στις 17 Φεβρουαρίου του 1911, τον επαναπατρισμό των οστών του. Στα πρακτικά του Βουλευτικού αναγράφεται ότι μετά το θάνατό του, η οικογένεια του αντιμετώπισε σημαντικά οικονομικά προβλήματα και χρέη, αφού ο γιος του Μπενιζέλος Ρούφος, με έγγραφό του παρακαλούσε το Βουλευτικό, να τον βοηθήσει οικονομικά με παραχώρηση εθνικών γαιών. Το έγγραφο κατατέθηκε και αναγνώστηκε από τον Ανδρέα Ζαΐμη, αδερφό του Ιωάννη Ζαΐμη, που ήταν σύζυγος της Αγγελικής, αδερφής του Μπενιζέλου.

Κριτική του έργου του

Ήταν μία από τις ευγενέστερες μορφές της επαναστατικής περιόδου και πολλοί ιστορικοί αναφέρθηκαν και έγραψαν για το ήθος του. Ο Σπυρίδων Τρικούπης τον χαρακτήρισε ως «τον δημοκρατικώτερον των προυχόντων», ο Παναγιώτης Σούτσος του αφιέρωσε στίχους στους οποίους θαυμάζει την προσωπικότητα του και ο Αλέξανδρος Σούτσος τον χαρακτήρισε ως «άριστο Αχαιό».

Εξωτερικές συνδέσεις



Κατάλογος Πρωθυπουργών της Ελλάδος
Μαυροκορδάτος Αλέξανδρος | Κανακάρης Αθανάσιος | Μαυρομιχάλης Πετρόμπεης | Κουντουριώτης Γεώργιος | Ζαΐμης Ανδρέας| Μαυρομιχάλης Γεώργιος | Καποδίστριας Ιωάννης | Καποδίστριας Αυγουστίνος | Κολοκοτρώνης Θεόδωρος | Τρικούπης Σπυρίδων  | Μαυροκορδάτος Αλέξανδρος | Κωλέττης Ιωάννης | Κόμης Josef Ludwig von Armansperg | Ignaz von Rundhart| Όθων της Ελλάδος| Μαυροκορδάτος Αλέξανδρος | Όθων της Ελλάδος | Μεταξάς Ανδρέας | Κανάρης Κωνσταντίνος | Μαυροκορδάτος Αλέξανδρος | Κωλέττης Ιωάννης | Τζαβέλας Κίτσος | Κουντουριώτης Γεώργιος | Κανάρης Κωνσταντίνος | Κριεζής Αντώνιος | Μαυροκορδάτος Αλέξανδρος | Βούλγαρης Δημήτριος | Μιαούλης Αθανάσιος | Κολοκοτρώνης (Γενναίος) Ιωάννης | Βούλγαρης Δημήτριος | Μωραϊτίνης Αριστείδης | Βάλβης Ζηνόβιος | Κυριακός Διομήδης | Ρούφος Μπενιζέλος | Ρούφος Μπενιζέλος | Βούλγαρης Δημήτριος | Κανάρης Κωνσταντίνος | Βάλβης Ζηνόβιος | Κανάρης Κωνσταντίνος | Κουμουνδούρος Αλέξανδρος | Δεληγεώργης Επαμεινώνδας | Ρούφος Μπενιζέλος | Βούλγαρης Δημήτριος | Ζαΐμης Θρασύβουλος | Τρικούπης Χαρίλαος  | Δηλιγιάννης Θεόδωρος  | Βάλβης Δημήτριος | Κωνσταντόπουλος Κωνσταντίνος | Σωτηρόπουλος Σωτήριος | Δηλιγιάννης Νικόλαος | Ράλλης Δημήτριος | Ζαΐμης Αλέξανδρος | Θεοτόκης Γεώργιος | Μαυρομιχάλης Κυριακούλης | Δραγούμης Στέφανος | Βενιζέλος Ελευθέριος  | Γούναρης Δημήτριος | Σκουλούδης Στέφανος | Καλογερόπουλος Νικόλαος | Λάμπρος Σπυρίδων | Νικόλαος Στράτος | Πρωτοπαπαδάκης Πέτρος | Τριανταφυλλάκος Νικόλαος | Χαραλάμπης Αναστάσιος | Κροκιδάς Σωτήριος | Γονατάς Στυλιανός | Καφαντάρης Γεώργιος | Παπαναστασίου Αλέξανδρος | Σοφούλης Θεμιστοκλής | Μιχαλακόπουλος Ανδρέας | Πάγκαλος Δ. Θεόδωρος  | Ευταξίας Αθανάσιος | Κονδύλης Γεώργιος | Τσαλδάρης Παναγιώτης | Οθωναίος Αλέξανδρος | Δεμερτζής Κωνσταντίνος | Μεταξάς Ιωάννης | Κορυζής Αλέξανδρος | Ταμπακόπουλος Άγις | Βασιλεύς Γεώργιος Α' | Τσουδερός Εμμανουήλ | Τσολάκοκλου Γεώργιος | Λογοθετόπουλος Κωνσταντίνος | Ράλλης Ιωάννης  | Παπανδρέου Γεώργιος | Βούλγαρης Πέτρος | Αρχιεπίσκοπος Δαμασκηνός | Κανελλόπουλος Παναγιώτης | Σοφούλης Θεμιστοκλής | Πουλίτσας Παναγιώτης | Τσαλδάρης Κωνσταντίνος | Τσαλδάρης Κωνσταντίνος | Μάξιμος Δημήτριος | Τσαλδάρης Κωνσταντίνος | Σοφούλης Θεμιστοκλής | Διομήδης Αλέξανδρος | Θεοτόκης Ιωάννης |  Βενιζέλος Σοφοκλής | Πλαστήρας Νικόλαος | Βενιζέλος Σοφοκλής | Πλαστήρας Νικόλαος | Κιουσόπουλος Δημήτριος | Παπάγος Αλέξανδρος  | Καραμανλής Κωνσταντίνος | Γεωργακόπουλος Κωνσταντίνος | Καραμανλής Κωνσταντίνος | Δόβας Κωνσταντίνος | Καραμανλής Κωνσταντίνος | Πιπινέλης Παναγιώτης | Μαυρομιχάλης Στυλιανός | Παπανδρέου Γεώργιος | Παρασκευόπουλος Ιωάννης | Παπανδρέου Γεώργιος | Αθανασιάδης-Νόβας Γεώργιος | Τσιριμώκος Ηλίας | Στεφανόπουλος Στέφανος | Παρασκευόπουλος Ιωάννης | Κανελλόπουλος Παναγιώτης | Κόλλιας Κωνσταντίνος | Παπαδόπουλος Γεώργιος | Μαρκεζίνης Σπυρίδων | Ανδρουτσόπουλος Αδαμάντιος | Καραμανλής Κωνσταντίνος | Ράλλης Γεώργιος | Παπανδρέου Ανδρέας  | Τζαννετάκης Τζαννής | Γρίβας Ιωάννης | Ζολώτας Ξενοφών | Μητσοτάκης Κωνσταντίνος | Παπανδρέου Ανδρέας | Σημίτης Κωνσταντίνος | Καραμανλής Αλ. Κωνσταντίνος | Παπανδρέου Α. Γεώργιος | Παπαδήμος Λουκάς | Πικραμμένος Παναγιώτης  | Σαμαράς Αντώνιος | Τσίπρας Αλέξης | Βασιλική Θάνου | Τσίπρας Αλέξης